Depaving: Έξω έχει γίνει κίνημα… γιατί φύση μας λέει στοπ στις ανοησίες!
Elena Namini
Είναι να μην αναρωτιέσαι, αν τελικά ο άνθρωπος είναι το πιο έξυπνο πλάσμα πάνω στην γη; Μέχρι σήμερα κάναμε ό,τι ήταν δυνατόν για να έχουμε ασφαλτοστρωμένους δρόμους, τσιμενταρισμένες πλατείες, προαύλια σχολίων, νοσοκομείων, πάρκινγκ, ακόμη και για αγροτικούς δρόμους βάζουμε μέσον τον περιφερειάρχη ή τον δήμαρχο για να τσιμεντάρει τον δρόμο που οδηγεί στο χωράφι ή στον στάβλο!! Δεν θέλαμε να πατάμε ούτε σπιθαμή χώματος. Μην λασπώσουν τα λάστιχα, μην κολλήσει λάσπη στα παπούτσια, μην και πατήσουμε «βρομιά».
Και τα καταφέραμε! Κι έρχεται η φύση με τους δικούς της νόμους και μας λέει στοπ! Κι έρχεται ο ήλιος και καίει τόσο πολύ τις τσιμεντένιες αυλές μας και λιώνει την άσφαλτο στους δρόμους. Κι έρχονται βροχές και δεν υπάρχει χαραμάδα ανοικτή για να ρουφήξει η γη το νερό. Είμαστε καλοί τεχνίτες τελικά! Ξοδεύτηκαν αμέτρητοι πόροι για να σφραγίσουμε το έδαφος, να το φιμώσουμε με την ανόητη απληστία και την στρεβλή μας άποψη για εκσυγχρονισμό. Δομήσαμε κάθε εκατοστό και στερήσαμε απ το έδαφος την ανάσα του. Τι περιμέναμε λοιπόν; Ηθελέστα και παθέστα δεν έλεγαν παλιά. Μόνοι μας πετύχαμε ότι μας τρομάζει σήμερα.
Έλεγαν και κάτι άλλο όμως παλιά. Ο παθός μαθός. Πάθαμε και μάθαμε. Η άκρατη δόμηση και η λατρεία στο τσιμέντο, έφερε την αποδόμηση ή αποσάρθρωση όπως ίσως είναι πιο σωστό. Το ξήλωμα, για να το πούμε πιο απλά και λαϊκά. Αναπτύσσεται ήδη η τάση του ξηλώματος κάθε ασφαλτοστρωμένης και τσιμενταρισμένης επιφάνειας, που κρίνεται άχρηστη. Πλασάρεται μάλιστα ως κίνημα και για να φαντάζει πιο .. σημερινό και καινοτόμο, ονομάστηκε depaving και εξαπλώνεται σε όλο τον πλανήτη(ξεκίνησε από τις ΗΠΑ), φυσικά και στην Ευρώπη.
Χώρες όπως η Γαλλία, το Βέλγιο, το Ην. Βασίλειο, η Ιταλία, την Ολλανδία κλπ καταγράφουν και επανασχεδιάζουν εντατικά, ξηλώνοντας τους τσιμενταρισμένους χώρους στον αστικό ιστό, τις ατελείωτες ασφαλτοστρωμένες επιφάνειες και μάλιστα χρηματοδοτούν την αποξήλωσή τους και την αντικατάσταση με χώμα, με χορτάρι, με φυτά και δέντρα.
Πάρκα, σχολεία, νοσοκομεία, χώροι στάθμευσης, παιδικές χαρές, πεζοδρόμια, πλατείες, εμπορικά συγκροτήματα κλπ, λόγω των τόνων τσιμέντου που υπήρξε το βασικό κύτταρο για την κατασκευή τους, κρίθηκαν ένοχα για το φαινόμενο της αστικής θερμικής νησίδας, όπως ονομάζεται. Ο σχεδιασμός τους είναι πλέον όχι απλά παρωχημένος, αλλά ακατάλληλος και επικίνδυνος. Αυξάνει την θερμοκρασία στον αστικό ιστό και ενισχύει πλημμυρικά φαινόμενα, μια και κάθε ίχνος εδάφους καλύφθηκε και έχασε την διαπέρατότητά του.
Στην Γαλλία δε, η πρωτοβουλία που στηρίζεται και χρηματοδοτείται από την κυβέρνηση, συμπεριλαμβάνει και έργα «πράσινων τοίχων», πράσινων στεγών, στάσεων και αστικών δημοτικών κήπων(λαχανόκηπων), μετατρέποντας σημεία που μέχρι πρότινος κυριαρχούσε το τσιμέντο, σε πνεύμονα πρασίνου. Στην Ολλανδία οργανώνουν μέχρι και διαγωνισμούς ξηλώματος πλακών, παρασύροντας όλους τους πολίτες να συμμετέχουν στην δημιουργία βιώσιμων γειτονιών.
Στην δε Ιταλία θέλουν να φέρουν τις αστικές περιοχές κοντά σε ένα μοντέλο «πόλης σφουγγαριού», όπως το ονόμασαν, σχεδιασμένο να απορροφά, να συγκρατεί και να επαναχρησιμοποιεί το νερό της βροχής, αντί αυτό να… σκοντάφτει και να λιμνάζει στην άσφαλτο και το σκυρόδεμα. Έτσι η πόλη θα προστατεύεται κατά την διάρκεια καταρρακτωδών βροχών και πλημμυρών, αλλά θα είναι και πιο δροσερή, πιο όμορφη και πιο ανθρώπινη. Ωραίες πρωτοβουλίες και στην Ευρώπη!
Και στην Ελλάδα, άρχισαν κάποιες πολύ δειλές κινήσεις depaving, χαίρομαι για αυτό, αλλά έχουμε δρόμο ακόμη, μέχρι να αντιληφθούμε, πόσο μάλλον να χρηματοδοτήσουμε, να χαράξουμε στρατηγική και να αλλάξουμε την στάση έναντι των κατασκευών και των πόλεων που θέλουμε, ώστε να φέρουμε την φύση πιο κοντά στους χώρους που κατοικούμε και εργαζόμαστε. Απομακρυνθήκαμε πολύ. Έχουμε να καλύψουμε μεγάλη απόσταση και… διαισθάνομαι μία γενική βαρεμάρα για τέτοια ζητήματα, που δεν σας κρύβω μου προκαλεί απ’ την μία θυμό κι απ’ την άλλη μελαγχολία. Τέλος πάντων… Depaving φίλοι μου. Όσο προλαβαίνουμε.
