“Ψυχρολουσία” στα funds από Άρειο Πάγο για τους τόκους – Όμως η δικαίωση των δανειοληπτών έχει και αστερίσκο

Η Ολομέλεια του Αρείου Πάγου εξέδωσε την Πέμπτη 4Ιουνίου μια απόφαση-σταθμό στη σχέση των δανειοπληπτών με τα funds, που αλλάζει τα δεδομένα υπέρ των πρώτων, όσων που έχουν υπαχθεί στον νόμο Κατσέλη. Με ευρεία πλειοψηφία το ανώτατο δικαστήριο έβαλε τέλος στις πρακτικές των funds που επεδίωκαν να τοκίζουν το σύνολο του δανειακού κεφαλαίου.

Σημαντική δικαστική νίκη για εκατοντάδες χιλιάδες υπερχρεωμένα νοικοκυριά συνιστά η απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου για τον τρόπο υπολογισμού των τόκων στα δάνεια που έχουν υπαχθεί στις προστατευτικές διατάξεις του νόμου Κατσέλη. Με ευρεία πλειοψηφία 35 έναντι 12 ψήφων, η Ολομέλεια του ανώτατου δικαστηρίου έκρινε ότι οι τόκοι θα πρέπει να υπολογίζονται αποκλειστικά επί της μηνιαίας δόσης που έχει ορίσει το δικαστήριο και όχι επί του συνολικού ανεξόφλητου χρέους, όπως εφάρμοζαν μέχρι σήμερα τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων. Δεν επιτρέπεται πλέον να προστίθενται στο υπόλοιπο οφειλής, μια μέθοδος που οδηγούσε σε υπέρογκες επιβαρύνσεις και στην πράξη ακύρωνε την προστασία του νόμου 3869/2010.

Πρόκειται για εξέλιξη που ανατρέπει μια πρακτική η οποία είχε οδηγήσει χιλιάδες δανειολήπτες να καταβάλλουν ποσά πολύ υψηλότερα από εκείνα που θεωρούσαν ότι προέβλεπαν οι δικαστικές αποφάσεις που τους είχαν δικαιώσει. Η εξέλιξη αυτή αναμένεται να μειώσει σημαντικά το συνολικό κόστος αποπληρωμής για τους οφειλέτες που έχουν πληγεί από την οικονομική κρίση. Μέχρι σήμερα πολλοί πολίτες έβλεπαν το χρέος τους να διογκώνεται ασταμάτητα παρά τις ρυθμίσεις, καθώς τα funds και οι εταιρείες διαχείρισης απαιτούσαν τόκους πάνω σε τόκους επί ολόκληρου του αρχικού κεφαλαίου.

Ωστόσο, πίσω από τον χαρακτηρισμό περί «ιστορικής απόφασης» παραμένει ένα κρίσιμο ερώτημα, το οποίο προς το παρόν δεν φαίνεται να έχει απαντηθεί, και αυτό δεν είναι άλλο από το «πότε θα ισχύσει στην πράξη η νέα ερμηνεία του νόμου».

Παρά τη σημασία της κρίσης του ανώτατου δικαστηρίου, οι πρώτες πληροφορίες συγκλίνουν στο ότι η απόφαση δεν τοποθετείται ρητά στο ζήτημα της αναδρομικής εφαρμογής της. Με άλλα λόγια, δεν ξεκαθαρίζει εάν οι δανειολήπτες δικαιούνται να αναζητήσουν επιστροφή ποσών που κατέβαλαν τα προηγούμενα χρόνια λόγω του διαφορετικού τρόπου υπολογισμού των τόκων ή αν η νέα ερμηνεία θα ισχύσει μόνο για το μέλλον.

Χωρίς αναδρομική ισχύ, η απόφαση ασφαλώς βελτιώνει τη θέση των δανειοληπτών από εδώ και πέρα, δεν αποκαθιστά όμως όσους επιβαρύνθηκαν οικονομικά επί σειρά ετών. Η διάκριση αφορά ενδεχομένως ποσά εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ που θα μπορούσαν να αποτελέσουν αντικείμενο διεκδίκησης από χιλιάδες νοικοκυριά απέναντι σε τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης.

Η απόφαση, η οποία αναμένεται να δημοσιευτεί τις επόμενες ημέρες, θα ξεκαθαρίζει αν το ανώτατο δικαστήριο αφήνει ανοιχτό δρόμο για τέτοιες αξιώσεις ή αν αφορά μόνο το μέλλον.